Pasjanse (od francuskiego „patience” – cierpliwość), układanki karciane dla jednej osoby, zwane także „sa-motnikami” („solitaire”), rozwinęły się z dawnego obyczaju wróżenia z kart. Rozkładanie ich według określo¬nych zasad dla osiqgnięcia założonego z góry układu kart służyło początkowo do wróżenia. Stopniowo na plan pierwszy wysuwała się przyjemność kombinowania, wprowadzania ładu w układ kart, skutecznego przezwy¬ciężania układów niekorzystnych.
Pasjanse zrodziły się we Francji. Znane tam były już w XVII wieku, za czasów Ludwika XIII. Wielkimi zwolenniczkami tej rozrywki były Maria Antonina i Madame Recamier. Szerszq popularność we Francji i Wielkiej Brytanii układanie pasjansów zdobyło sobie tuż przed rewolucjq francuskq. W roku 1784 lady Adelajda Ca-dogan opracowała jedną z najstarszych na ten temat książek („Ilustrowane gry-pasjanse”), wydaną w Londynie.
Pasjanse
March 11th, 2010Pasjans: Francuska gra edukacyjna
March 11th, 2010Tuż przed rewolucją francuską pasjanse były szczególnie popularne w dwu skrajnie różnych środowiskach: nudzących się dam dworskich i więźniów. W pierwszych latach XIX wieku pasjanse zdobyły sobie uznanie w szerszych kręgach społecznych; w epoce wojen napoleońskich stały się znane w całej Europie, takie w Polsce. W tym czasie rozszerzyła się umiejętność stawiania pasjansów. Zapewne dlatego tak wiele ich w różnych krajach nazywało się i do dziś nazywa „napoleońskimi”.
W literaturze światowej i polskiej można znaleźć wiele wzmianek o pasjansach i pasji zajmowania się ni¬mi. Szczegółowe instrukcje pasjansowe umieszczał na przykład w swoich listach do matki Juliusz Słowacki.
Istniało i istnieje wiele setek pasjansów, od takich, których wynik zależy tylko od szczęśliwego początkowego układu kart, do takich, w których niemal wszystko zależy od zdolności kombinacyjnych i cierpliwości stawiającego pasjansa.
Odmiany gry Pasjans
March 11th, 2010Nazwy poszczególnych pasjansów, przekazywane przede wszystkim w ustnej tradycji, są barwne i często zabawne. Dawne pasjanse polskie miały nazwy fantazyjne, jak i dziś, lecz na swój sposób charakterystyczne dla czasów, w których były uprawiane. Zwały się na przykład „Walenty”, „republikanin”, „kogut w kojcu”, „kotylion”, „kongres” albo „szlachta”, „kasztelanowa”, „księżna Luynes”, „pasjans konstytucyjny”…
Wiele zupełnie różnych pasjansów nosiło i nosi tę samą nazwę, wiele z kolei o nazwie tej samej różni się znacznie między sobą. Zarówno więc nazwy pasjansów, jak i zasady ich stawiania można, a nawet często trzeba stosować z pewną swobodą.
Z wielu setek pasjansów wybrałem przede wszystkim te, w których o sukcesie decyduje obok pewnej dozy szczęścia głównie cierpliwość i umiejętność kombinowania, a więc pasjanse trudniejsze. Łatwe układanki losowe różnego typu pominąłem; ciekawych i wartych poznania pasjansów jest i tak bardzo wiele.
BISLEY – wariant pasjansa
March 11th, 2010BISLEY
Wyjmujemy cztery asy z talii (są to karty bazowe), układamy je w odkrytym rzędzie, dopełniamy ten rząd do trzynastu kart, także odkrytych; resztę talii wykładamy poniżej w dalszych trzech rzędach odkrytych kart, po trzynaście w rzędzie.
Celem gry jest ułożenie wszystkich kolorów rosnąco na asach lub malejąco na królach (także bazowych). Nie jest ważne, na jakiej karcie kończą się te układy w poszczególnych kolorach. Króle, gdy stają się wolne, umieszczamy nad asami.
Wolne do manipulacji są dolne karty każdej kolumny. Można je przenosić na karty bazowe oraz na inne karty wolne tego samego koloru rosnąco lub malejąco w ko¬lejności.
Gdy wyczerpie się kolumna, wolnego miejsca nie za¬pełnia się. Nie wolno przekładać kart leżących już na asach na króle i odwrotnie,
W sytuacji przedstawionej na ryc. 232 można rozpocząć grę następująco: 2 i 3 trefl na A trefl, K trefl nad A trefl (bazowy), 2 karo na A karo, 2 i 3 kier na A kier, 6 kier na 5 kier, 7 kier na 6 kier, 10 karo na W karo, K pik na górę (bazowy)…
DEMON: zasady gry edukacyjnej
March 11th, 2010Znany także jako ,,canfie!d”, rzekomo opracowany przez Ricarda A. Canfielda, amerykańskiego gracza i szulera znanego w XIX wieku.
Wykładamy trzynaście kart w stosie zamkniętym, wierzchnią kartę stosu odkrywamy; jest to tak zwana rezerwa. Następnie wykładamy cztery karty odkryte w rzędzie obok stosu – są to pierwsze karty czterech kolumn roboczych. Po prawej stronie rzędu tych kart kładziemy jeszcze jedną kartę odkrytą, zazwyczaj poziomo. Jest to karta bazowa, wyznacza wysokość kart bazowych we wszystkich czterech kolorach. Gdy w grze pojawią się wolne dalsze karty bazowe, układamy je pod pierwszą w kolumnie.
Reszta kart pozostaje w talonie w ręku.
Celem gry jest ułożenie wszystkich kolorów rosnąco na kartach bazowych (z przejściem ,,na okrągło”: W, D, K, A, 2, 3).
DEMON: jako odmiana Pasjansa
March 11th, 2010Wolne do manipulacji są dolne karty czterech kolumn i wierzchnia karta rezerwy. Można je kłaść jedna na drugą, tylko młodszą o oczko na starszą w kolorach alternatywnych (czarną nq czerwoną i odwrotnie). Gdy zwolni się kolumna robocza, należy na wolne miejsce natychmiast położyć odsłoniętą kartę rezerwy i odsłonić następną kartę rezerwy.
Dolne karty kolumn roboczych i odsłoniętą kartę rezerwy można kłaść we właściwym porządku na karty bazowe, lecz nie ma obowiązku czynić tego natychmiast.
Karty w kolumnach roboczych (więcej niż jedną) wolno przenosić na inne kolumny robocze tylko w pełnym układzie sekwencji (wszystkie karty kolejne), których nie wolno dzielić. Oczywiście górne karty przenoszonych sekwencji muszą wysokością i barwą pasować do tej karty, na którą sekwencję przenosimy.
Strategia w Pasjansie
March 11th, 2010Talon z ręki oglądamy w zespołach po trzy karty, od¬wracając je tak, iż dolna karta zespołu staje się widoczna — jest ona wolna do manipulacji, do przeniesienia na bazę lub dolną kartę jednej z kolumn roboczych. Po jej ewentualnym przeniesieniu staje się widoczna — i wolna — następna karta zespołu.
Zespoły wykorzystane składamy kolejno jeden na drugi stroną odkrytą. Gdy ostatni zespół w talonie ma nie trzy, lecz dwie karty, obydwie są wolne do manipulacji. Po zakończeniu talonu odwracamy zespoły wykorzystane, tworząc nowy talon, który oglądamy również w zespołach po trzy karty po raz drugi i dalsze, dopóki pasjans nie wyjdzie lub nie stanie się jasne, iż został całkowicie zablokowany.
DEMON: jak zacząć grać
March 4th, 2010W tej sytuacji jesteśmy na początku gry. W kier jest wierzchnią kartą rezerwy, obok -cztery kolumny robocze, niewielkie jeszcze rozmiarami (jedna dwukartowa, jedna trzykartowa, dwie pojedyncze). Kartami bazowymi są ósemki, pojawiły się dotąd w grze dwie.
K pik i D karo (całej, choć małej sekwencji) nie możemy przenieść na A, gdyż jest on czarny (pikowy), a czarny jest także król. Podobnie W kier z rezerwy nie możemy umieścić na D karo — obydwie karty są czerwone. Rozpoczynamy więc oglądanie talonu…